“นันทนา” ไล่บี้โครงการ TH-AI Passport วงเงิน 1,621 ล้านบาท ตั้ง 9 ข้อสงสัยตั้งแต่ที่มา การจัดซื้อจัดจ้าง จนถึงข้อครหามี “เงินทอน” พร้อมชี้อาจเป็นการใช้งบภาษีอย่างสูญเปล่า ขณะที่ “รมช.แนน” โต้ทันควัน ซัดคำถามบางประเด็นไม่ควรออกจากปากสมาชิก ยืนยันโครงการโปร่งใส ทำถูกต้องทุกขั้นตอน พร้อมเดินหน้ารับฟังความเห็น 11 มิ.ย.นี้ ขณะที่ “บิ๊กเกรียก” รีบขอโทษแทน หลังปล่อยให้มีการใช้ถ้อยคำเสียดสีในห้องประชุม
วันนี้ (8 มิ.ย. )ที่รัฐสภา ในการประชุมวุฒิสภา มี พล.อ.เกรียงไกร ศรีรักษ์ รองประธานวุฒิสภา คนที่ 1 ทำหน้าที่ประธานการประชุม พิจารณากระทู้ถามสดของ น.ส.นันทนา นันทวโรภาส สมาชิกวุฒิสภา เรื่องโครงการ TH-AI Passport โดยเดิมกระทู้ถามถึง นายไชยชนก ชิดชอบ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) แต่ได้มอบหมายให้ น.ส.แนน บุณย์ธิดา สมชัย รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงดีอี เป็นผู้ชี้แจงแทน
น.ส.นันทนา เปิดฉากตั้งคำถามด้วยการกล่าวขอบคุณที่ น.ส.แนน มาตอบกระทู้แทน พร้อมเหน็บว่า หากนายไชยชนกมาตอบด้วยตนเอง ตนอาจต้องไปฝึก “ภาษาทิงลิช” เพื่อสนทนาด้วย ก่อนตั้งข้อสังเกตว่า โครงการ TH-AI Passport ซึ่งใช้งบประมาณ 1,621 ล้านบาท กลับสามารถจัดทำทีโออาร์และดำเนินการประมูลแล้วเสร็จภายใน 34 วัน จนสร้างข้อกังขาในสังคม
จากนั้น น.ส.นันทนา ได้ตั้งคำถามรวม 9 ประเด็น อาทิ เหตุผลที่กำหนดแจก AI Pro จำนวน 5 ล้านบัญชี เกณฑ์การคัดเลือกผู้ได้รับสิทธิประโยชน์ที่ประเทศจะได้รับจากการใช้งบประมาณจำนวนมาก เหตุใดจึงไม่ซื้อบริการจากบริษัทเจ้าของแพลตฟอร์มโดยตรง การมีคนกลางในโครงการ ความโปร่งใสในการจัดทำทีโออาร์ คุณภาพของบริการ AI ที่จะได้รับ รวมถึงข้อสงสัยเรื่องการโฆษณาผ่านจอในร้านสะดวกซื้อ 1,500 จอ ความเชื่อมโยงของบริษัทผู้ชนะประมูล และกระแสวิพากษ์วิจารณ์ว่าอาจเป็นการเร่งใช้งบประมาณหรือ “ถอนทุนทางการเมือง”
ด้าน น.ส.แนน กล่าวตอบว่า รู้สึกตกใจที่มีการใช้ถ้อยคำเสียดสีในที่ประชุม พร้อมตั้งข้อสังเกตว่าประธานในที่ประชุมไม่ได้ทักท้วง แต่ยืนยันพร้อมตอบทุกคำถาม โดยระบุว่า ประเด็นดังกล่าวได้รับการชี้แจงจากนายไชยชนกและปลัดกระทรวงดีอีมาแล้วหลายครั้ง
รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงดีอี ยืนยันว่า กระบวนการจัดซื้อจัดจ้างทั้งหมดเป็นไปตามระเบียบราชการ ไม่มีความผิดปกติ และระยะเวลา 34 วันที่ถูกกล่าวถึงนั้นไม่ใช่ระยะเวลาทั้งหมดของโครงการ ขณะที่เป้าหมายของโครงการคือการเปิดโอกาสให้คนไทยอายุ 15 ปีขึ้นไปเข้าถึงเครื่องมือ AI ระดับโปร เพื่อใช้พัฒนาทักษะการเรียน การทำงาน และการประกอบอาชีพ โดยรัฐบาลตั้งเป้าอยากให้คนไทยเข้าถึงได้ทั้งประเทศ แต่ด้วยข้อจำกัดด้านงบประมาณจึงเริ่มต้นที่ 5 ล้านสิทธิ
น.ส.แนน ยังชี้แจงกรณีข้อสงสัยเรื่อง “เงินทอน” ว่า เป็นคำถามที่ไม่ควรออกมาจากสมาชิกรัฐสภา หากมีข้อสงสัยควรส่งเรื่องให้หน่วยงานตรวจสอบโดยตรง พร้อมย้ำว่าโครงการไม่ได้ใช้ผู้ให้บริการรายเดียว แต่มีผู้ให้บริการรวม 8 ราย 14 แพลตฟอร์ม และการดำเนินการทุกขั้นตอนเป็นไปตามกฎหมาย
ส่วนกรณีการโฆษณาผ่านจอในร้านสะดวกซื้อ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงดีอี ระบุว่า ร้านสะดวกซื้อมีผู้ใช้บริการราว 20 ล้านคนต่อวัน จึงเป็นช่องทางที่เข้าถึงประชาชนได้ในวงกว้าง ขณะที่การที่บริษัทบางแห่งได้รับงานจากหลายหน่วยงานรัฐ ไม่ได้หมายความว่ามีการล็อกสเปก แต่เป็นเพราะมีคุณสมบัติและศักยภาพตรงตามเงื่อนไขที่กำหนด
นอกจากนี้ น.ส.แนน ยังเชิญชวนผู้ที่มีข้อคิดเห็นหรือข้อกังวลเข้าร่วมเวทีรับฟังความคิดเห็นเกี่ยวกับโครงการ TH-AI Passport ที่กระทรวงดีอีจะจัดขึ้นในวันที่ 11 มิถุนายน โดยยืนยันว่า รัฐบาลพร้อมรับฟังข้อเสนอแนะจากทุกฝ่าย
อย่างไรก็ตาม น.ส.นันทนา ได้ถามย้ำว่า กระทรวงจะเดินหน้าโครงการต่อหรือจะทบทวนรายละเอียดหรือไม่ ซึ่ง น.ส.แนน ยืนยันว่าได้ตอบคำถามดังกล่าวแล้ว พร้อมย้ำว่าโครงการยังเปิดรับฟังความคิดเห็นจากทุกภาคส่วน และเชื่อว่าคำชี้แจงที่ให้ไปครอบคลุมทั้ง 9 ประเด็น
ช่วงท้ายการอภิปราย พล.อ.เกรียงไกร ได้กล่าวขอโทษ น.ส.แนน ที่ไม่ได้ตักเตือนสมาชิกวุฒิสภาในกรณีการใช้ถ้อยคำลักษณะดังกล่าว โดยระบุว่าเชื่อว่าวุฒิสมาชิกมีวุฒิภาวะและประชาชนสามารถพิจารณาได้ด้วยตนเอง
ขณะที่ น.ส.นันทนา กล่าวสรุปว่า จากคำตอบที่ได้รับ ยังเห็นว่าโครงการ TH-AI Passport เป็นการใช้งบประมาณภาษีประชาชนอย่างไม่คุ้มค่า และอาจนำไปสู่การสูญเสียงบประมาณจำนวน 1,621 ล้านบาท โดยไม่ก่อให้เกิดประโยชน์คุ้มค่าต่อประเทศ
