ทีมนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยเวสต์เลก ในเมืองหางโจว นำโดยเหวินเหลียวหย่ง ประสบความสำเร็จในการพัฒนาอุปกรณ์ตรวจคัดกรองโรคมะเร็งระยะเริ่มต้นขนาดพกพา ซึ่งใช้ตัวอย่างเลือดเพียงหยดเดียวในการตรวจหาความผิดปกติ โดยสามารถย่อส่วนระบบตรวจจับความละเอียดสูงจากเดิมที่มีขนาดใหญ่เท่าตู้เย็นให้เหลือเพียงขนาดกำมือ และเพิ่มความแม่นยำในการตรวจวัดสูงกว่าวิธีมาตรฐานในปัจจุบันถึง 10,000 เท่า
เหวินเหลียวหย่ง ซึ่งดำรงตำแหน่งรองศาสตราจารย์และหัวหน้าผู้วิจัยอิสระประจำคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเวสต์เลก เปิดเผยว่า อุปกรณ์นี้ใช้กลไกการตรวจจับทางแสงโครงสร้างนาโน (Nanophotonic) ร่วมกับการวัดความเข้มแสงเพื่อตรวจหาการเปลี่ยนแปลงการหักเหของแสงเมื่อมีตัวบ่งชี้ทางชีวภาพของเชื้อมะเร็ง
ทีมวิจัยยังได้ปฏิวัติการผลิตชิปออปติคอล 3 มิติ จากเดิมที่ต้องใช้กระบวนการเขียนทีละเส้นด้วยลำอิเล็กตรอนซึ่งมีต้นทุนสูงถึงหลายร้อยดอลลาร์สหรัฐต่อชิ้น มาเป็นการขึ้นรูปแม่พิมพ์เพื่อผลิตจำนวนมากในคราวเดียว ส่งผลให้ต้นทุนของชิปลดลงเหลือเพียง 5 ดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 170 บาท) ต่อชิ้นเท่านั้น ซึ่งเอื้อต่อการนำไปผลิตเชิงพาณิชย์เพื่อใช้งานในสถานพยาบาล พื้นที่ห่างไกล หรือแม้กระทั่งการตรวจด้วยตนเองที่บ้าน
ทีมวิจัยได้ร่วมมือกับมหาวิทยาลัยเซี่ยเหมิน นำอุปกรณ์ดังกล่าวไปใช้ตรวจหาสารบ่งชี้ทางชีวภาพในถุงน้ำนอกเซลล์ขนาดเล็ก (sEVs) สำหรับมะเร็งปอดระยะเริ่มต้น จากกลุ่มตัวอย่างซีรัมของผู้ป่วยจำนวน 171 ราย ผลปรากฏว่าอุปกรณ์นี้สามารถตรวจคัดกรองมะเร็งปอดระยะเริ่มต้นได้แม่นยำสูงถึงร้อยละ 94.9 และมีความแม่นยำในการติดตามผลหลังผ่าตัดอยู่ที่ร้อยละ 92.1 ซึ่งสูงกว่าวิธีตรวจมาตรฐานในปัจจุบัน (Elisa) ที่มีความแม่นยำเพียงร้อยละ 74.7 เท่านั้น นวัตกรรมนี้จึงถือเป็นก้าวสำคัญในการขับเคลื่อนเทคโนโลยีการแพทย์อัจฉริยะและการเปลี่ยนผ่านสู่ระบบดิจิทัลในอนาคต
ที่มา: South China Morning Post/ แฟ้มภาพเอเอฟพี