ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ ออกมาข่มขู่เมื่อวันศุกร์ (20 พ.ย.)ว่า จะเก็บภาษี "อย่างมหาศาล" จากบริษัทสหรัฐฯที่ไปสร้างศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ปัญญาประดิษฐ์ในต่างประเทศ ความเคลื่อนไหวเช่นนี้ของเขาเน้นย้ำให้เห็นถึงความแตกแยกไปกันคนละทางระหว่างผู้นำประเทศซึ่งมองการขยายศูนย์เหล่านี้ว่ามีความสำคัญต่อการเอาชนะการแข่งขันด้าน AI กับประชาชนชาวอเมริกันซึ่งแสดงความสงสัยข้องใจหนักเกี่ยวกับประโยชน์ของมัน
ในการแถลงข่าวต่อผู้สื่อข่าวที่ทำเนียบขาว ไม่นานภายหลังเดินทางกลับจากการไปร่วมประชุมหลายเวทีที่เอเชีย ทรัมป์กล่าวว่าสหรัฐฯยังคงก้าวหน้ากว่าจีนในการพัฒนาปัญญาประดิษฐ์ (artificial intelligence) ซึ่งเขากำลังพยายามจะให้เรียกชื่อกันเสียใหม่ว่า "ปัญญาระดับซูเปอร์" (super intelligence) แต่เขาเตือนว่าอเมริกาอาจจะต้องล้าหลัง หากกระแสต่อต้านทางการเมืองที่กำลังเพิ่มทวีขึ้นเรื่อยๆ ทำให้การพัฒนาศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ซึ่งเป็นตัวขับเคลื่อนการเติบโตของ AI ต้องประสบกับความชะงักงัน
"เราจะไม่อนุญาตให้บริษัทต่างๆ สร้างศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ในประเทศอื่น" ทรัมป์กล่าว "ถ้าพวกเขาทำอย่างนั้น พวกเขาก็ทำได้ แต่เราจะเก็บภาษีอย่างมหาศาลจากพวกเขา"
เขาเปรียบเทียบความพยายามของเขาในการรักษาโครงสร้างพื้นฐาน AI ไว้ในสหรัฐฯ กับการที่ในปัจจุบันชิปคอมพิวเตอร์ขั้นสูงส่วนใหญ่มีการผลิตอยู่ในต่างประเทศ ซึ่งเขากล่าวว่า "สร้างความเสียหายอย่างมากต่อประเทศของเรา"
ทรัมป์บอกว่าเขายังไม่ได้แจ้งให้พวกเจ้าหน้าที่ของเขาทราบเกี่ยวกับข้อเสนอนี้ของเขาที่จะพุ่งเป้าหมายขัดขวางการพัฒนาศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์นอกสหรัฐฯ รวมทั้งในเวลานี้ยังไม่ชัดเจนว่าจะมีการบังคับใช้ให้เป็นไปตามข้อเสนอนี้ของเขาได้อย่างไร
อย่างไรก็ดี ท่าทีในเรื่องนี้ของทรัมป์เน้นย้ำให้เห็นถึงช่องว่าง ระหว่างทัศนะเกี่ยวกับการพัฒนา AI ของเขา กับมุมมองของชาวอเมริกันส่วนใหญ่ โดยที่เรื่องนี้ยังเกิดขึ้นในเวลาไม่ถึง 3 สัปดาห์หลังจากที่ความกังวลของผู้มีสิทธิเลือกตั้งในเรื่องศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ มีส่วนทำให้พรรครีพับลิกันพ่ายแพ้อย่างราบคาบในการเลือกตั้งกลางเทอม
ทั้งนี้จากผลสำรวจความคิดเห็นของสำนักข่าวเอพี พบว่าประมาณสามในสี่ของผู้มีสิทธิเลือกตั้งในสหรัฐฯในการเลือกตั้งปีนี้ กล่าวว่าพวกเขาคัดค้านการสร้างศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์แห่งใหม่ขึ้นในชุมชนของพวกเขา
ยังมีการสำรวจที่จัดทำขึ้นในช่วงฤดูร้อน (ประมาณเดือนมิ.ย.ถึง ส.ค.) ที่ผ่านมา ซึ่งพบว่าประมาณ 6 ใน 10 ของชาวอเมริกัน ซึ่งครอบคลุมไปถึงชาวพรรคเดโมแครตและชาวพรรครีพับลิกันส่วนใหญ่ บอกว่าพวกเขาสนับสนุนการจำกัดจำนวนศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์แห่งใหม่ๆ ที่สามารถสร้างได้ ทั้งนี้ตามผลสำรวจของสำนักข่าวเอพี- NORC ศูนย์วิจัยกิจการสาธารณะ และสถาบันนโยบายพลังงานแห่งมหาวิทยาลัยชิคาโก
ผลสำรวจครั้งเดียวกันนี้ยังพบว่า ชาวอเมริกันส่วนใหญ่มีความกังวล "อย่างยิ่ง" หรือ "มาก" เกี่ยวกับผลกระทบของศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ที่จะมีต่อราคาไฟฟ้า หรือต่อแหล่งน้ำในชุมชนที่ศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์เหล่านั้นตั้งอยู่
จากการที่ผลเลือกตั้งกลางเทอมทำให้พรรคเดโมแครตได้รับเสียงข้างมากในทั้งสองสภาของรัฐสภาอเมริกัน จึงคาดกันว่าจะมีการผลักดันออกกฎระเบียบที่เข้มงวดมากขึ้นสำหรับกำกับควบคุมบริษัทยักษ์ใหญ่ด้าน AI และผู้พัฒนาศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ ถึงแม้ทรัมป์ซึ่งน่าจะเป็นผู้สนับสนุนรายใหญ่ที่สุดของอุตสาหกรรมนี้ ยังคงมุ่งชะลอมาตราการข้อจำกัดของรัฐบาลกลางก็ตามที
ทรัมป์ยังเสนอแนะว่าข้อกังวลเกี่ยวกับศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์สามารถแก้ไขได้ผ่านการเจรจาระหว่างทางชุมชนกับบริษัทเทคโนโลยีที่ต้องการสร้างศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ พร้อมยกตัวอย่างการใช้มาตรการอย่างเช่น การลดหย่อนภาษี, การลดค่าสาธารณูปโภค, เงินสำหรับครู, การจ่ายเงินโดยตรงให้กับผู้อยู่อาศัยในท้องถิ่น, ว่าสิ่งเหล่านี้ล้วนสามารถใช้เป็นส่วนหนึ่งของการเจรจาต่อรองได้
"ทำข้อตกลงเถอะ" ทรัมป์พูดเร่งเร้าพวกบริษัทบิ๊กเทค "พวกเขามีเงินมากมาย ทำแบบนี้เถอะ"
พวกเจ้าหน้าที่ในอุตสาหกรรมนี้ระบุว่า การพัฒนาปัญญาประดิษฐ์เป็นปัจจัยสำคัญประการหนึ่งในการเติบโตของศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ แต่บริการคลาวด์คอมพิวติ้งก็ยังคงเป็นผู้ใช้งานสำคัญที่สุดของศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ในสหรัฐฯ
จากการที่ชุมชนต่างๆ ทั่วสหรัฐฯ กำลังหันมาต่อต้านไม่ให้สร้างศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ขนาดมหึมา พวกบริษัทยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีของอเมริกาจึงกำลังใช้วิธีให้คำมั่นสัญญาว่าจะรับเงินช่วยเหลือจากงบประมาณแผ่นดินน้อยลง, ปิดบังเรื่องต่างๆ โดยอ้างว่าเป็นความลับให้น้อยลง, และทุ่มเงินมากขึ้นให้กับชุมชนที่ยินดีอนุญาตให้สร้างศูนย์เช่นนี้ ซึ่งหน้าที่หลักๆ ก็ไม่ผิดอะไรกับการเป็นศูนย์หรือโกดังตั้งเครื่องเซิร์ฟเวอร์
นอกจากการเพิ่มแรงจูงใจทางการเงินแล้ว พวกเจ้าหน้าที่ของ Google และ Meta ยังกล่าวในการให้สัมภาษณ์กับเอพี ว่าพวกเขากำลังพยายามแก้ไขความไม่ไว้วางใจ ด้วยการแสดงความโปร่งใสมากขึ้นกับชุมชนที่พวกเขาต้องการสร้างศูนย์ดาจต้าเซ็นเตอร์
บริษัทเทคโนโลยียักษใหญ่ยังให้คำมั่นสัญญาที่จะลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและรับรองว่าศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์จะช่วยเพิ่มมูลค่าอสังหาริมทรัพย์ในท้องถิ่น ในเวลาเดียวกับที่ยืนยันว่า AI เป็นพลังบวกสำหรับเศรษฐกิจอเมริกัน ถึงแม้ถูกทางชุมชนแสดงความสงสัยข้องใจก็ตาม
"เราต้องการให้พวกเขาสร้างกันที่นี่ (ในสหรัฐฯ) แหละ" ทรัมป์กล่าว
ถึงแม้ในทางเป็นจริงบริษัทยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีจำนวนมาก ต่างมีฐานการดำเนินงานในทั่วโลกอยู่แล้ว เป็นต้นว่า Google มีศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ทั้งในเอเชียและยุโรป
คำขู่ของทรัมป์ที่จะลงโทษบริษัทที่สร้างศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ในต่างประเทศ สะท้อนให้เห็นถึงทัศนะของเขาที่มองว่าการสร้างศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์เป็นประโยชน์ต่อเศรษฐกิจของสหรัฐฯ เรื่องนี้พวกนักเศรษฐศาสตร์ส่วนใหญ่เห็นด้วย แต่ก็มีข้อแม้อยู่บางประการ
ทางนักเศรษฐศาสตร์จากธนาคาร UBS คาดการณ์ว่า บริษัทไฮเทคขนาดใหญ่ที่สุดจะใช้เงินมากถึง 1.8 ล้านล้านดอลลาร์ในปีหน้าในการพัฒนา AI โดยส่วนใหญ่จะใช้ไปกับศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ การขยายตัวเช่นนี้ยังส่งผลให้ค่าแรงของคนงานก่อสร้างบางกลุ่มเพิ่มสูงขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งพวกช่างรับเหมาที่มีทักษะ เช่น ช่างไฟฟ้า ซึ่งเวลานี้กำลังขาดแคลน
อย่างไรก็ดี สินค้าส่วนใหญ่ที่ใช้ในการทำงานของศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์ --โดยเฉพาะเซมิคอนดักเตอร์ และรวมไปถึงวัสดุอื่นๆ เช่น ทองแดง – ต่างเป็นสินค้านำเข้า ทำให้ผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจที่สหรัฐฯได้รับจะถูกหักกลบลบออกไปเป็นส่วนใหญ่
เมื่อวันพฤหัสบดี (19) วุฒิสภาที่เวลานี้ยังคงนำโดยพรรครีพับลิกัน ได้อนุมัติร่างกฎหมายที่ได้รับการสนับสนุนจากทั้งสองพรรค เพื่อเร่งกระบวนการตรวจสอบสำหรับออกใบอนุญาตให้แก่โรงไฟฟ้า สายส่ง และโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานอื่นๆ เนื่องจากทางสมาชิกรัฐสภามองว่าต้องพยายามเพิ่มปริมาณพลังงานของประเทศเพื่อตอบสนองความต้องการที่เพิ่มขึ้น รวมทั้งทำให้ราคาค่าไฟฟ้าลดลง
การเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ที่บรรจุไว้ในร่างกฎหมายนี้ คาดว่าจะช่วยลดระยะเวลาในการเริ่มต้นโครงการพลังงานขนาดใหญ่ และทำให้แน่ใจว่าศูนย์ดาต้าเซ็นเตอร์จะต้องจ่ายค่าพลังงานที่พวกเขาใช้ ตลอดจนค่าใช้จ่ายในการอัปเกรดเครือข่ายส่งไฟฟ้าขนาดใหญ่
ทรัมป์แสดงความชื่นชมร่างกฎหมายของวุฒิสภาฉบับนี้ ซึ่งขณะนี้ส่งต่อไปยังสภาผู้แทนราษฎรแล้ว โดยบอกว่า "มันจะก่อให้เกิดการก่อสร้างใหม่ๆ จำนวนมากมายมหาศาล"


